Yıldırımdan korunma sistemi muayenesi neden önemlidir?
- Yangın ve kazaların önlenmesi – arızalı bir paratoner sistemi büyük hasara yol açabilir
- Zorunluluk – LPS muayeneleri işletenlere 190/2022 Sb. sayılı Hükümet Kararnamesi ile yüklenmiştir ve sigortalar da çoğu zaman raporu talep eder
- Sorunsuz iskân – yeni binaların ilk muayenesi
- Elektroniğin korunması – aşırı gerilim riskinin azaltılması
Yıldırımdan korunma sistemi ne sıklıkla muayene edilmelidir?
Aralıklar 190/2022 Sb. sayılı Hükümet Kararnamesi'nin 4 numaralı ekinde belirlenmiştir (1 Temmuz 2022'den beri yürürlükte). Muayene, aralığın dolduğu yıl içinde yapılır ve tesis için birden fazla aralık geçerliyse en kısası uygulanır.
- Müstakil evler dahil olağan binalar – her 4 yılda bir tam muayene
- Kritik sistemleri koruyan LPS – her 2 yılda bir (hassas iç sistemleri olan büro ve ticari binaları da kapsayabilir)
- Patlayıcı madde riski taşıyan binalar – her yıl tam muayene ve en az 6 ayda bir görsel kontrol
- Yıldırımdan korunmanın gözle görülür biçimde hasar görmediğinin görsel kontrolü – en az yılda bir
- Yıldırım düşmesi, hasar veya çatı ya da bina değişikliği sonrasında – olağanüstü muayene
Yıldırımdan korunma sisteminin servis kontrolü ve bakımı
Muayeneler arasında sistem bakıma tabi tutulur: en az yılda bir kez yıldırımdan korunmanın gözle görülür biçimde hasar görmediğine dair görsel kontrol yapılır (190/2022 Sb. sayılı Hükümet Kararnamesi, 4 numaralı ek). Servis kontrolü; yakalama uçlarının ve iniş iletkenlerinin kontrolünü, kelepçelerin temizlenmesini ve sıkılmasını, ölçüm bağlantılarının ve korozyon korumasının kontrolünü içerir.
Muayeneden sonra tespit edilen kusurları, örneğin gevşemiş veya paslanmış kelepçeleri, sabitlenmemiş bir yakalama iletkenini veya korozyon önleyici kaplama eksikliğini gideriyoruz ve sonucu kontrol ölçümüyle denetliyoruz.
Yıldırımdan korunmanın kontrolü mü, muayenesi mi?
Görsel kontrol (en az yılda bir), yıldırımdan korunmanın gözle görülür biçimde hasar görmediğini doğrular. Sistemin tam muayenesi ise ayrıca topraklama ve süreklilik ölçümünü, kurulum sırasında yürürlükte olan standarda göre değerlendirmeyi ve muayene raporunun düzenlenmesini kapsar – normalde 4 yılda bir, kritik sistemlerde 2 yılda bir, patlayıcı maddelerin bulunduğu ortamlarda ise her yıl.
Yıldırımdan korunma sistemi hangi standarda göre değerlendirilir
Muayene teknisyeni sistemi, kurulduğu sırada yürürlükte olan standarda göre değerlendirir. 31 Ocak 2009'a kadar kurulmuş eski sistemler ČSN 34 1390'a, daha yeni olanlar ise ČSN EN 62305 serisine göre değerlendirilir. Ekim 2025'ten itibaren yayımlanmış olan ČSN EN IEC 62305-1 ed. 3, 31 Ekim 2027'ye kadar ed. 2 ile paralel olarak uygulanır.
Bu nedenle muayene raporunda kurulum yılı, dayanak standart, her iniş iletkeninin ölçülen toprak direnci ve varsa kusurlar, standardın ihlal edilen maddesine atıfla belirtilir.
Muayene nasıl yapılır?
- İniş iletkenlerinin, topraklamanın ve bağlantıların görsel kontrolü
- Toprak direncinin ölçümü
- Bağlantıların ve sistem sürekliliğinin kontrolü
- Muayene raporunun hazırlanması
Sık sorulan sorular
Müstakil evin paratoner sistemi ne sıklıkla muayene edilmelidir?
Kural olarak 4 yılda bir (190/2022 Sb. sayılı Hükümet Kararnamesi, 4 numaralı ek) ve en az yılda bir kez yıldırımdan korunmanın gözle görülür biçimde hasar görmediğine dair görsel kontrol yapılır. Yıldırım düşmesi, hasar veya çatı değişikliği sonrasında olağanüstü muayene yapılır.
Paratoner sisteminin muayenesi zorunlu mu?
Belirlenmiş elektrik tesisatlarının, LPS dahil, muayene edilme zorunluluğu 250/2021 Sb. sayılı Yasa'dan kaynaklanır; aralıklar 190/2022 Sb. sayılı Hükümet Kararnamesi'nin 4 numaralı ekinde belirlenmiştir. Yeni binalar için ve tesis değişikliklerinden sonra ilk muayene gereklidir. Ticari faaliyeti olmayan bir müstakil ev için de aynı aralıklara uymayı öneriyoruz; fırtına hasarı durumunda sigortalar çoğu zaman muayene raporunu ister.
Yıldırımdan korunmanın muayenesinde hangi standart kullanılır?
Sistemin kurulduğu sırada yürürlükte olan standart: 31 Ocak 2009'a kadar ČSN 34 1390, sonrasında ČSN EN 62305 serisi. Muayene raporu dayanak standardı ve kurulum yılını belirtir.
Yıldırımdan korunma sisteminin toprak direnci sınırı nedir?
ČSN 34 1390'a göre eski sistemlerde bir iniş iletkeninin toprak direnci 15 Ω'u aşmamalıdır. ČSN EN 62305-3'e göre daha yeni sistemlerde tüm topraklama sistemi için tavsiye edilen değer 10 Ω'a kadardır. Belirli sınır muayene raporunda belirtilir.
Yıldırımdan korunma ölçümü neleri kapsar?
Yakalama uçlarının, iniş iletkenlerinin, kelepçelerin ve korozyonun görsel kontrolü, her iniş iletkeninin toprak direncinin ölçümü, sistemin sürekliliğinin ve bağlantısının kontrolü ve güvenlik mesafelerinin değerlendirilmesi. Sonuç, kusurları ve önerilen önlemleri içeren bir LPS muayene raporudur.
Yıldırımdan korunma muayeneyi geçemezse ne olur?
Muayene raporunda kusurları, standarda aykırılığı ve bir onarım önerisini belirtiriz; örneğin kelepçelerin temizlenmesi ve sıkılması, korozyon önleyici kaplama veya iletkenin onarımı. Kusurlar giderildikten sonra takip muayenesi yapılabilir.
Muayene ne kadar tutar? Yaklaşık fiyatları fiyat listesinde bulabilirsiniz →